Verslag schrijven voor je opleiding: zo pak je elk type verslag goed aan

Welke soorten verslagen zijn er?

Tijdens je studie kun je verschillende soorten verslagen moeten schrijven. Elk verslag heeft een ander doel. Daarom is het belangrijk dat je goed kijkt wat je opleiding precies van je verwacht.

• Een stageverslag gebruik je om te laten zien wat je tijdens je stage hebt gedaan en geleerd. Je beschrijft bijvoorbeeld je werkzaamheden, leerdoelen, ervaringen en ontwikkeling.
• Een BPV-verslag (verslag van je Beroepspraktijkvorming) lijkt op een stageverslag en komt vooral voor binnen het mbo. In dit verslag koppel je je praktijkervaring aan je leerdoelen en laat je zien hoe je je ontwikkelt binnen de beroepspraktijk.
• In een reflectieverslag kijk je terug op je leerproces, keuzes en ontwikkeling. Je beschrijft niet alleen wat er is gebeurd, maar vooral wat je daarvan hebt geleerd en hoe je dat meeneemt in je verdere studie of werk.
• Een onderzoeksverslag draait om het beschrijven van je onderzoek. Je legt uit welke methode je hebt gebruikt, welke resultaten je hebt gevonden en welke conclusies je daaruit trekt.
• Een paper is meestal meer theoretisch of academisch van aard. Je beantwoordt een vraag aan de hand van literatuur, argumentatie en een duidelijke opbouw.
• In een adviesrapport geef je op basis van onderzoek een onderbouwd advies. Je laat dus niet alleen zien wat je hebt onderzocht, maar vertaalt je bevindingen ook naar praktische aanbevelingen.
• Een projectverslag gebruik je om het proces, de samenwerking, resultaten en keuzes binnen een project vast te leggen. Je laat zien hoe het project is verlopen en welke beslissingen onderweg zijn genomen.
• Een scriptie is meestal het eindstuk van je opleiding. Je voert zelfstandig onderzoek uit, verantwoordt je keuzes en laat zien dat je een vraagstuk op hbo- of wo-niveau kunt onderzoeken.

Welke opbouw gebruik je voor een verslag?

De opbouw hangt af van je type verslag, maar veel verslagen bevatten deze onderdelen:

1. Titelpagina
2. Voorwoord of samenvatting
3. Inhoudsopgave
4. Inleiding
5. Kern van je verslag 
6. Conclusie
7. Aanbevelingen, indien relevant
8. Literatuurlijst
9. Bijlagen

Let op: dit is een algemene basis. Voor een stageverslag beschrijf je vaak je leerdoelen en reflectie. Voor een onderzoeksverslag beschrijf je de methode, resultaten en discussie. Bij een adviesrapport moet je advies helder, concreet en uitvoerbaar zijn.

Paper schrijven

Een paper is een academische tekst waarin je een afgebakende vraag beantwoordt met behulp van literatuur, analyse en argumentatie. 

Een paper vraagt meestal om:

• een duidelijke hoofdvraag;
• wetenschappelijke bronnen;
• een logische opbouw;
• academische schrijfstijl;
• correcte bronvermelding.

Adviesrapport schrijven

Een adviesrapport schrijf je wanneer je op basis van onderzoek een advies geeft aan een organisatie, opdrachtgever of doelgroep. 

Reflectieverslag schrijven

Een reflectieverslag draait om jouw leerproces. Je beschrijft niet alleen wat er gebeurde, maar vooral wat je daarvan hebt geleerd.

Je laat zien:

• wat je doel was;
• wat er gebeurde;
• hoe je handelde;
• waarom je zo handelde;
• wat je anders zou doen;
• wat je meeneemt naar een volgende situatie.

Scriptie schrijven

Een scriptie is vaak het grootste verslag van je studie. Je voert zelfstandig onderzoek uit en laat zien dat je een probleem, vraagstuk of theorie systematisch kunt onderzoeken.