1. Begin met structuur, niet met perfecte zinnen

Veel studenten proberen meteen mooie academische zinnen te schrijven. Daardoor wordt beginnen extra moeilijk. Je kijkt naar een leeg scherm en denkt dat het meteen goed moet zijn.

Begin daarom niet met formuleren, maar met structureren. Bepaal eerst wat het doel is van je hoofdstuk of paragraaf. Welke vraag beantwoord je hier? Welke onderwerpen moeten erin? Welke bronnen, resultaten of voorbeelden horen daarbij? En in welke volgorde ga je die behandelen?

Een goede structuur helpt je om gerichter te schrijven. Je hoeft dan niet alles tegelijk te bedenken. Eerst bepaal je wat je wilt zeggen. Daarna werk je aan hoe je het opschrijft.

Dat past ook bij het scriptieproces. Een sterke tekst begint niet bij losse zinnen, maar bij een duidelijke lijn van probleemstelling naar theorie, methode, resultaten en conclusie.

2. Schrijf helder, niet ingewikkeld

Academisch schrijven betekent niet dat je tekst moeilijk leesbaar moet zijn. Veel studenten maken hun zinnen te lang of gebruiken onnodig ingewikkelde woorden omdat ze denken dat dit academischer klinkt.

Maar een goede academische tekst is juist helder. Je lezer moet kunnen volgen wat je bedoelt, welke stappen je zet en waarom je bepaalde keuzes maakt.

Minder sterk is bijvoorbeeld: “Er kan gesteld worden dat er sprake is van een mogelijke relevantie ten aanzien van de problematiek binnen de organisatie.”

Sterker is: “Dit onderzoek is relevant omdat de organisatie moeite heeft om nieuwe medewerkers te behouden.”

De tweede zin is duidelijker, actief geschreven en daardoor beter leesbaar.

3. Vermijd spreektaal en vage woorden

Een scriptie is geen gesprek met je lezer. Woorden die in een gesprek prima zijn, kunnen in een scriptie te informeel klinken.

Vermijd bijvoorbeeld woorden als “superbelangrijk”, “best wel”, “heel erg”, “gewoon”, “een beetje” en “natuurlijk”. Ook formuleringen als “je ziet dat” of “ik ga kijken naar” zijn vaak te informeel voor een scriptie.

Minder academisch is bijvoorbeeld: “Je ziet dat werknemers het best wel lastig vinden om feedback te geven.”

Academischer is: “Uit de interviews blijkt dat werknemers moeite ervaren met het geven van feedback.”

Let ook op persoonlijke vormen zoals “ik”, “wij” en “je”. Soms mag je die gebruiken, afhankelijk van je opleiding of type opdracht, maar in veel scripties is een zakelijkere formulering sterker.

4. Maak van beschrijven ook analyseren

Een veelvoorkomende feedbackopmerking is: “Je tekst is te beschrijvend.” Dat betekent meestal dat je wel vertelt wat een bron zegt of wat je hebt gevonden, maar nog te weinig uitlegt wat dit betekent.

Beschrijven is bijvoorbeeld: “Auteur A stelt dat motivatie invloed heeft op studiesucces. Auteur B stelt dat planning belangrijk is.”

Analyseren is: “Beide auteurs laten zien dat studiesucces niet alleen samenhangt met inhoudelijke kennis, maar ook met zelfregulatie. Waar auteur A de nadruk legt op motivatie, laat auteur B zien dat planning nodig is om die motivatie om te zetten in concreet studiegedrag.”

In je scriptie moet je dus niet alleen informatie verzamelen. Je moet verbanden leggen, verschillen benoemen en uitleggen waarom iets relevant is voor jouw onderzoek.

Vraag jezelf bij elke alinea af: beschrijf ik alleen wat er staat, of leg ik ook uit wat dit betekent voor mijn onderzoeksvraag?

5. Gebruik bronnen om je redenering te versterken

Bronnen gebruik je om je redenering sterker te maken. Een theoretisch kader wordt niet sterker door zoveel mogelijk bronnen achter elkaar te zetten. Het wordt sterker als duidelijk is waarom je die bronnen gebruikt.

Vraag jezelf daarom bij elke bron af: welk punt ondersteunt deze bron? Hoe sluit deze bron aan op mijn onderzoeksvraag? Bevestigt deze bron een andere bron, of laat deze juist een andere invalshoek zien? Wat betekent dit voor mijn onderzoek?

Zet bronnen dus niet los achter elkaar. Verbind ze met elkaar en met je eigen onderzoek. Zo laat je zien dat je de literatuur niet alleen hebt gelezen, maar ook begrijpt en gebruikt.

6. Parafraseer vaker dan je citeert

Veel studenten gebruiken citaten omdat ze bang zijn om een bron verkeerd weer te geven. Toch is het in een scriptie meestal sterker om te parafraseren.

Bij parafraseren leg je de gedachte van een bron in je eigen woorden uit. Daarmee laat je zien dat je de bron begrijpt. Let wel op: ook bij parafraseren moet je verwijzen naar de bron.

Gebruik citaten vooral als de exacte formulering belangrijk is, bijvoorbeeld bij een definitie, juridisch begrip of opvallende uitspraak. Voor de meeste stukken in je theoretisch kader is parafraseren beter. Het maakt je tekst vloeiender en helpt je om bronnen echt te verwerken in je eigen redenering.

7. Bouw alinea’s logisch op

Een academische tekst bestaat niet uit losse zinnen onder elkaar. Elke alinea heeft een functie in je redenering. Een goede alinea behandelt meestal één duidelijke gedachte.

Begin de alinea met de kern: wat is het punt van deze alinea? Leg daarna uit wat je bedoelt, onderbouw dit met een bron, resultaat of voorbeeld en sluit af met de betekenis voor je onderzoek of met een brug naar de volgende alinea.

Als je alinea’s meerdere onderwerpen tegelijk behandelen, raakt je lezer de rode draad kwijt. Splits een alinea daarom op als je merkt dat je eigenlijk twee verschillende punten maakt.

8. Gebruik signaalwoorden om je rode draad zichtbaar te maken

Signaalwoorden helpen je lezer om je redenering te volgen. Ze maken duidelijk of je iets toevoegt, nuanceert, verklaart, tegenstelt of concludeert.

Gebruik bijvoorbeeld woorden als “daarnaast”, “bovendien” en “verder” als je iets toevoegt. Gebruik “echter”, “daarentegen” of “hoewel” als je een contrast laat zien. Gebruik “daardoor”, “daarom” of “als gevolg hiervan” als je oorzaak en gevolg uitlegt. En gebruik “hieruit blijkt” of “samenvattend” als je een conclusie trekt.

Signaalwoorden lossen geen inhoudelijk probleem op, maar ze maken je structuur wel zichtbaarder. Ze helpen de lezer begrijpen hoe jouw zinnen en alinea’s met elkaar samenhangen.

9. Schrijf objectief, maar niet onnodig afstandelijk

Een scriptie moet objectief en goed onderbouwd zijn. Dat betekent dat je voorzichtig formuleert en geen ongefundeerde meningen geeft.

Minder sterk is bijvoorbeeld: “Dit bewijst dat de aanpak slecht is.”

Sterker is: “De resultaten wijzen erop dat de huidige aanpak onvoldoende aansluit bij de behoeften van de respondenten.”

Objectief schrijven betekent niet dat je tekst saai of afstandelijk moet worden. Je mag helder en actief schrijven. Het gaat er vooral om dat je claims onderbouwt en niet stelliger schrijft dan je onderzoek toelaat.

Let daarom op woorden als “altijd”, “nooit”, “bewijst” en “zeker”. In veel gevallen zijn formuleringen als “wijst erop”, “suggereert”, “kan betekenen” of “laat zien” passender.

10. Herschrijf in rondes

Verwacht niet dat je scriptietekst in één keer goed is. Academisch schrijven bestaat uit schrijven, lezen, aanpassen en opnieuw schrijven.

Werk daarom in rondes. Kijk eerst naar de inhoud: staat alles erin wat erin moet? Controleer daarna de structuur: is de volgorde logisch? Vervolgens kijk je naar de argumentatie: zijn je claims goed onderbouwd? Daarna werk je aan academische stijl: is je tekst zakelijk, helder en objectief? Pas in de laatste ronde controleer je spelling, zinsbouw, APA, bronvermelding en lay-out.

Zo voorkom je dat je te vroeg blijft hangen op komma’s en formuleringen, terwijl de structuur of argumentatie nog niet klopt.

Gebruik feedback als startpunt voor verbetering

Feedback als “academischer schrijven” is vaak te algemeen om direct mee aan de slag te kunnen. Probeer daarom eerst te achterhalen waar de feedback precies over gaat.

Gaat het om een te informele toon? Te weinig bronnen? Te veel beschrijving en te weinig analyse? Een zwakke structuur? Onduidelijke alinea’s? Te stellige uitspraken? Verkeerde bronvermelding? Of een ontbrekende rode draad?

Pas als je weet waar de feedback over gaat, kun je gericht verbeteren. Vertaal de feedback daarom naar concrete acties. Bijvoorbeeld: “paragraaf 2.1 opdelen”, “per bron uitleggen waarom deze relevant is”, “te stellige conclusies nuanceren” of “signaalwoorden toevoegen tussen alinea’s”.

Zo wordt feedback minder vaag en weet je beter wat je moet doen.

Wanneer is hulp bij academisch schrijven handig?

Hulp bij academisch schrijven is vooral handig als je blijft herschrijven zonder dat je tekst echt sterker wordt. Of als je feedback krijgt, maar niet weet hoe je die moet verwerken.

Bij Jouw Scriptiecoach helpen we je één-op-één met jouw eigen tekst. We kijken samen naar structuur, formulering, brongebruik, argumentatie en rode draad. Je krijgt dus geen algemene schrijftraining, maar begeleiding die past bij jouw scriptie, opleiding en feedback.

We kunnen je bijvoorbeeld helpen met academischer formuleren, je theoretisch kader verbeteren, bronnen beter integreren, alinea’s logisch opbouwen, feedback verwerken en je conclusie sterker maken.

We schrijven je tekst niet voor je. We helpen je om beter te begrijpen hoe je je scriptie op academisch niveau schrijft, zodat je zelf gerichter verder kunt.

Wil je weten hoe jij je scriptietekst sterker kunt maken? Vraag dan een gratis adviesgesprek aan.

Lees ook

Werk je aan je scriptie? Deze pagina’s helpen je bij je volgende stap:

Hulp bij academisch schrijven - als je samen zaken goed op papier wilt zetten.
Hulp bij herkansen - als je samen een verbeterplan wilt maken.
Scriptie afgekeurd - als je eerst wilt begrijpen waar het misging.
Hulp bij onderzoeksopzet - als je feedback krijgt op je hoofdvraag, deelvragen of methode.
Scriptie nakijken - als je je verbeterde versie wilt laten controleren.
Scriptie verdedigen - als je opnieuw moet presenteren of verdedigen.
Hulp bij portfolio - als je portfolio opnieuw moet worden ingeleverd.
Hulp bij beroepsproduct - als je adviesrapport, ontwerp of implementatieplan niet voldoende was.

Gratis vrijblijvend adviesgesprek

Loop je ergens tegenaan bij je scriptie? In een gratis en vrijblijvend adviesgesprek krijg je direct duidelijkheid waar het misgaat en hoe Jouw Scriptiecoach je daarbij kan helpen. Je krijgt een inschatting van de uren die we daarvoor nodig hebt, zodat je direct weet waar je aan toe bent. Kies je dan voor onze scriptiebegeleiding, dan neemt jouw scriptiebegeleider meestal op de dag van betaling contact met je op en kun je snel verder. Vraag hieronder direct jouw gratis vrijblijvend adviesgesprek aan.

Je ontvangt een mail om een afspraak in te plannen. Heb je de mail niet ontvangen? Check dan even je spambox.

Loading...

10 tips om je scriptie op academisch niveau te schrijven

Mathilde van Rossum